Wojewoda wielkopolski: brak decyzji, odmowa – co zrobić

Wojewoda wielkopolski od miesięcy nie wydaje decyzji, odmówił świadczeń albo sprawa ciągnie się latami? Kolejny telefon do Poznania tego nie zmieni. Sprawę rusza pismo, a gdy terminy minęły – skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Prowadzimy takie sprawy rodzin, w których rodzic pracuje w Niemczech, Holandii czy innym kraju UE: od zastałego wniosku aż po wypłatę.

Karta urzędu: koordynacja świadczeń w wielkopolskim

Jeden wydział dla całej Wielkopolski

W wielu województwach koordynacją zajmuje się „polityka społeczna” rozrzucona po kilku miastach. W Poznaniu jest inaczej: sprawy prowadzi osobny Wydział Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego w siedzibie urzędu przy al. Niepodległości 16/18. Regulamin wydziału nie przewiduje oddziałów zamiejscowych. Mieszkasz pod Kaliszem, Koninem, Lesznem czy Piłą? Twoja teczka i tak leży w Poznaniu, a pismo kierujesz do Wojewody Wielkopolskiego.

Z Wielkopolski do Niemiec i Holandii

Z Wielkopolski wielu rodziców wyjeżdża do pracy za zachodnią granicę – do Niemiec, do Holandii, na budowy, do logistyki czy przetwórstwa. Typowa sytuacja: ojciec pracuje w Niemczech albo w holenderskiej szklarni, a dzieci zostają w domu pod Poznaniem, Gnieznem czy Ostrowem. Wtedy w jednej sprawie spotykają się wojewoda wielkopolski, Familienkasse albo holenderski SVB i ZUS, a każdy okres trzeba rozliczyć osobno.

Zanim zadzwonisz, przeczytaj, czego ten telefon nie załatwi.

Z czym rodziny przychodzą do nas z tego urzędu

Brak decyzji i przewlekłość

Wniosek leży miesiącami, a w odpowiedzi słyszysz „czekamy na Niemcy”. W sprawach koordynacyjnych u wojewody nie ma ponaglenia: wyłączają je art. 28 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci i art. 32 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Gdy terminy dawno minęły, właściwym narzędziem jest skarga na bezczynność lub przewlekłość do WSA w Poznaniu. Przygotowujemy ją za Ciebie. Więcej: urząd wojewódzki nie wydaje decyzji.

Odmowa albo uchylenie prawa

Wojewoda uznał, że pierwszeństwo mają Niemcy czy Holandia, albo żąda zwrotu zasiłku rodzinnego. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do ministra właściwego do spraw rodziny, składane za pośrednictwem wojewody w ciągu 14 dni, zgodnie z pouczeniem w decyzji. Zobacz: odmowa wojewody w sprawie 500 plus oraz zwrot zasiłku rodzinnego przy pracy za granicą.

Kto stoi nad wojewodą wielkopolskim?

Od decyzji – minister właściwy do spraw rodziny. Od decyzji ministra i w sprawie bezczynności – sąd: dla całego województwa wielkopolskiego, także dla spraw z Kalisza, Konina, Leszna czy Piły, właściwy jest WSA w Poznaniu, a dalej Naczelny Sąd Administracyjny. Skarga do kancelarii premiera nie zastąpi decyzji.

„To nie u nas”

MOPS odsyła do wojewody, wojewoda do ZUS, ZUS mówi, że okresy sprzed czerwca 2022 r. to sprawa wojewody, a Familienkasse – że płacić miała Polska. Ustalamy, kto jest właściwy za który okres, i prowadzimy sprawę we wszystkich tych miejscach. Tło: koordynacja 500 plus od czerwca 2022, a przy odmowie z ZUS: odmowa ZUS w sprawie 800 plus.

Telefon mówi jedno, pismo drugie

Gdy dodzwonisz się do wydziału przy al. Niepodległości, zwykle usłyszysz ogólne informacje: urzędnik nie potwierdzi przez telefon, kim jesteś, więc statusu sprawy w praktyce nie poda. Osoba przy słuchawce często nie jest tą, która prowadzi Twoje akta.

Obietnica przy okienku, a na piśmie odmowa

„Wszystko jest w porządku, decyzja wkrótce” – a po tygodniach przychodzi odmowa. Liczy się tylko to, co na piśmie. Ustnych zapewnień nie da się zaskarżyć. Dlatego każdą sprawę prowadzimy na piśmie, z dowodem doręczenia.

Sprawy po 1 257 dni i tysiące zaległych wniosków

NIK sprawdziła, jak wojewoda wielkopolski prowadził sprawy w koordynacji w latach 2018–2021:

• na 1 stycznia 2018 r. wojewoda przejął od marszałka 15 321 spraw, w tym 9 149 nierozpatrzonych wniosków o 500 plus,
• zaległość rosła i spadała, ale nie znikała: 12 803 nierozpatrzone wnioski na początku 2019 r., 19 835 na początku 2020 r., 10 039 pod koniec 2020 r. i znów 14 572 w połowie 2021 r.,
• w 25 z 30 zbadanych spraw o 500 plus przekroczono terminy – postępowania trwały od 85 do 1 257 dni, a stron nie informowano o zwłoce,
• w 32 z 60 zbadanych spraw o zwrot nienależnie pobranych świadczeń postępowanie trwało od 93 do 1 319 dni.

To ten sam obraz co w całym kraju: według zbiorczej informacji NIK prawie 57% zbadanych wniosków rozpatrzono z ponadrocznym przekroczeniem terminów, skrajnie do trzech lat.

W sądzie da się wygrać z bezczynnością. Przykład z Pomorza: NSA utrzymał wyroki, w których WSA w Gdańsku stwierdził bezczynność Wojewody Pomorskiego z rażącym naruszeniem prawa, dał mu miesiąc na załatwienie sprawy i przyznał rodzicom po 1000 zł (wyroki z 28 czerwca 2024 r., I OSK 431/24, i z 12 września 2024 r., I OSK 662/24). Dziś, bez ponaglenia, droga do sądu jest krótsza niż kiedyś.

Odzyskaj świadczenia wstecz

Do 2017 r. koordynacją zajmowały się urzędy marszałkowskie, potem wojewodowie – sprawy trwały często po dwa lata. Do czerwca 2022 r. wiele rodzin z Kindergeld nie złożyło wniosku o 500 plus, bo myślało, że się nie należy, albo ktoś wprowadził je w błąd. Inni dostali jedną odmowę i więcej nie próbowali, choć wniosek składało się co roku.

Od czerwca 2022 r. ZUS wypłaca 800 plus praktycznie wszystkim. Okresy wstecz rozstrzyga jednak wojewoda – w wielkopolskim ten sam Wydział Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego. Jak skutecznie przeprowadzić taką sprawę, to właśnie nasza praca.

Jeszcze dalej wstecz da się sięgnąć zwłaszcza wtedy, gdy Familienkasse albo holenderski SVB żąda zwrotu zasiłku, bo za dany okres pierwszeństwo miała Polska. Więcej: zwrot Kindergeld a 500 plus i odzyskaj 500 plus z przeszłości.

Dlaczego tyle rodzin zostaje bez decyzji

To gra, w której urząd zna zasady, a rodzina nie. My znamy je równie dobrze i wiemy, gdzie i w jakiej kolejności działać. Znamy obie strony granicy, przy okazji sprawdzamy świadczenia za inne okresy i mówimy uczciwie, gdy szans nie ma.

Jak wygląda współpraca

1. Bezpłatna konsultacja. Zapisujesz się przez formularz. Rozmawiamy o Twojej sytuacji.
2. Analiza dokumentów. Przesyłasz wniosek, korespondencję z urzędem i pisma z zagranicy. Ustalamy, kto jest właściwy i jakie terminy minęły.
3. Rekomendacja i wycena. Mówimy, co proponujemy i ile to kosztuje. Decyzję podejmujesz Ty.
4. Pisma i skarga. Przygotowujemy pisma do wojewody, odwołanie albo skargę do WSA.
5. Prowadzenie sprawy. Pilnujemy decyzji, wypłaty i wniosków za okresy wstecz.

Najczęściej zadawane pytania

Gdzie w Poznaniu załatwię koordynację 500 plus?

Sprawy koordynacyjne prowadzi Wydział Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego Wielkopolskiego Urzędu Wojewódzkiego, al. Niepodległości 16/18, 61-713 Poznań. Pisma papierowe można złożyć w Punkcie Informacyjnym w holu budynku albo wysłać pocztą. Kieruj je do Wojewody Wielkopolskiego.

Jaki jest telefon w sprawie koordynacji świadczeń w Poznaniu?

Ministerstwo Rodziny podaje dla wydziału numer 61 854 14 18 i e-mail koordynacja@poznan.uw.gov.pl (stan z 2023 r.) – aktualny numer sprawdź na stronie urzędu. Statusu sprawy przez telefon zwykle nie poznasz.

Czy mogę złożyć ponaglenie do wojewody wielkopolskiego?

Nie w sprawach koordynacyjnych 500 plus i świadczeń rodzinnych – ustawy wyłączają tu ponaglenie. Gdy wojewoda nie wydaje decyzji w terminie, można złożyć skargę na bezczynność lub przewlekłość do WSA w Poznaniu, za pośrednictwem wojewody.

Mieszkam pod Kaliszem. Do jakiego sądu skarga na wojewodę wielkopolskiego?

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – jest właściwy dla całego województwa wielkopolskiego, niezależnie od tego, gdzie mieszkasz. Skargę wnosi się za pośrednictwem organu. Od wyroku WSA przysługuje skarga kasacyjna do NSA.

Mąż pracuje w Holandii, a wojewoda wielkopolski odmówił 500 plus. Co teraz?

Od odmowy przysługuje odwołanie do ministra właściwego do spraw rodziny, zwykle w ciągu 14 dni, za pośrednictwem wojewody – sprawdź pouczenie w decyzji. Praca w Holandii czy Niemczech wpływa zwykle na to, który kraj płaci pierwszy, a nie na to, czy świadczenie się należy.